نقدی بر برخی کتابها با موضوع بختیاری

  یار محمد اسدپور: برخی کتب منتشر شده بختیاری نه ارزشی ادبی دارند نه ایلی

مدتها بود که می خواستم این مقوله را پیش بکشم که در شرایط کنونی ، فرهنگ بختیاری و ایلی ما چه جایگاهی دارد؟! شکی نیست که دیگر دوران خان بازی! تفنگ چی ها! و جنگ های طایفه ای و سر راه زنی ها و جور و ستم و اقتدار خان ها که در قلعه ها آشیان داشتنه اند به سر رسیده است اما گویا عده ای سعی بر احیای این فرهنگ دارند و بعضاً خود را قیم ایل بختیاری معرفی می نمایند!. جالب اینجاست که اگر تاریخ هم نخواهد چیزی بگوید اما اخیراً آن قدر کتب رنگارنگ از این سینه چاک ها و اشاعه دهندگان به اصطلاح «فرهنگ بختیاری» به چاپ رسیده است که اگر هر صفحه از آن را بخوانی می توانی دهها غلط املائی وانشائی را پیدا کنی!بنده مصمم هستم حتی المقدور حرمت گذار باشم و از کسی نامی در این مقاله نبرم! اما یک جاهایی ست که دیگر سکوت هم جایز نیست!بعضی از این کتب توسط افرادی به طبع رسیده که متاسفانه مولف آن حتی سواد خواندن و نوشتن هم ندارد! و برخی از این کتب نیز در برگیرنده اشعار و مقالاتی است که نه ارزش ادبی دارند و نه ارزش قومی و ایلی! و نه دردی از این ایل کهن و سرافراز و مظلوم را دوا می کند! حالا من خواننده بنشینم و هی خزعبلات اینها را بخوانم! جنگ منار! جنگ چغاخور!یا شعر«کر بی دا»والخ ...   

بی بی مریم چگونه از محاصره نجات پیدا کرد!

بي بي مريم  دختر حسينقلي خان دورکی هفت لنگ (ايلخان كل بختياري) بود. که بنابر ملاحظات سیاسی در دوران شیرخوارگی به نامزدی مردی درآمد که نزدیک به 20 سال سن داشت. داستان از این قرار بود:  وقتی پس از یک دوره کشمکش سرانجام پسران الله کرم خان یعنی محمدعلی خان و چراغعلی خان با استمداد از حسین قلی خان ایلخانی توانستند اداره شاخه محمودصالح چهارلنگ را در اختیاری گیرند ، در سال 1278ه.ق. طایفه محمود صالح جزو حوزه حکمرانی حسین قلی خان ایلخانی درآمد و چراغعلی خان نیز به ریاست این طایفه منصوب گردید. حسین قلی خان برای اینکه بتواند اتحاد و پیوند سیاسی ایجاد شده بین طوایف چهار لنگ و هفت لنگ را تحکیم و تقویت کند، دختر تازه متولدش « مریم » که چهل روز از تولدش گذشته بود، را به نامزدی( ناف برون و به احتمال قوی به عقد علی قلی خان درآورد) ؛ علی قلی خان پسر محمدعلی خان محمود صالح که نزدیک به 20 سال سن داشت ، درآورد. دختر مصطفی خان برادرش را نیز به عقد محمد رضا خان پسر چراغعلی خان و دختر چراغعلی خان را به ازدواج محمد حسین خان سپهدار برادرزاده اش درآورد.

سردار اسعد از نگاه علامه دهخدا

 یکی از چهره های ملی و علمی شناخته شده در تاریخ معاصر علامه «علی اکبر دهخدا » است. وی که در مبارزات آزادیخواهی و مشروطه طلبی نقش به سزایی ایفا کرد، درحدود سال ۱۲۸۵ شمسی (۱۳۲۵ قمری) با همکاری جهانگیرخان شیرازی و با سرمایه قاسم خان تبریزی روزنامه صور اسرافیل را منتشر کرد. بخش «چرند و پرند» در این روزنامه را او با امضای «دخو» می‌نوشت که با استقبال زیاد خوانندگان روبرو شد. «دخو» (مخفف ده‌خدا) شخصیت خیالی ساده‌دل حکایت‌ها و مثل‌های مردم قزوین است. دهخدا بعدها نام خانوادگی خود را از همین نام گرفت. پس از به توپ بستن و تعطیل مجلس شورای ملی در دوره محمد علی شاه، دهخدا، مانند بسیاری از آزادی‌خواهان، ناچار به استانبول و از آنجا به اروپا رفت.در سوئیس سه شماره از «صوراسرافیل» را منتشر کرد. آنگاه دوباره به استانبول رفت و در سال ۱۳۲۷ قمری روزنامه‌ای به نام «سروش» را به زبان فارسی انتشار داد. پس از فتح تهران به دست مجاهدین و خلع محمد علی شاه، دهخدا از تهران و کرمان به نمایندگی مجلس شورای ملی انتخاب شد.

نگاهی به مفهوم کرد در دوران اسلامی

 آیا ساکنان استان چهارمحال و بختیاری «کرد» بودند؟

در قرون اولیه اسلامی همه گله داران ، یبابانگردان،چادرنشینان و کوه نشینان کوهستانهای زاگرس و دامنه های آن که از طریق نگهداری دام امرار معاش می کردند«کرد» نامیده می شدند.قدیمی ترین سندی که به واژه«کرد» اشاره کرده است، نامه ای است که اردوان پنجم به اردشیربابکان نوشته و چون مادر اردشیر دختر یکی از روسای طایفه کرد موسوم به«بازرنگی» بود،به وی اهانت بسیار کرده و نوشته است:«تو پای از گلیم خویش بیرون نهادی و مرگ را به جانب خویش خواندی،ای کردنژاد که در چادر کردان پرورده شده ای».

اصطخری به سال 346 ه.ق.در باره رموم (طوایف و ایلات ) فارس که آنها را کرد یعنی گله داران بیابانگرد خطاب می کردند،می نویسد:«اما رموم پارس پنج است و چند جایگاه در فارس کی[که] آن را رم بازخوانند و مراد از آن قبیله است وجومهای کردان بیش از آنست کی در شمار آید و گویند کی[که] در پارس پانصد هزار خانوار بیش باشند ، کی زمستان و تابستان به چراگاهها نشینند».

یاقوت حموی در باره معنی و مفهوم«رم» که معادل عربی آن «زم» باشد می نویسد: « رم در نزد کردان به معنی تیره است که بتازی «حی» گویند... می دانیم که تیره در فارسی از ایل و حی و بطن در عربی از قبیله کوچکترند».

 

همایش هیجار سوم برگزار شد+عکس

نویسنده کتاب « حماسه زاگرس» :شخصیت شهید «علی مردان خان بختیاری»از شایستگی و ظرفیت بسیار بالایی برخوردار است که می تواند به عنوان یک قهرمان ملی مورد توجه قرار گیرد.

قیام عمومی سال 1308 بختیاری ها در اذهان عموم و تاریخ  یكی از بی‌نظیرترین و اصیل‌ترین قیام‌های خودجوش مردمی و به یادماندنی‌ترین حماسه‌ها و صحنۀ مقاومت و شجاعت ایل بختیاری در مقابل ظلم و ستم رضاخان می باشد

فریدون امیدی:بخش اعظم توسعه نیافتگی  مناطق بختیاری مربوط به خود ما است ، اکثرما بختیاریها کمترمایل به تغییر و تحول هستیم و اصرار و تاکید همیشگی مان برافتخارات گذشتگان است و کمترین تلاش برای ارتقاء این افتخارات را داریم.
                   
در ساعت 17 بعد از ظهر روز دوشنبه 29/3/1391 مصادف با روز مبعث پیامبر نور و رحمت  حضرت محمد بن عبدالله(ص) سومین جشنواره فرهنگی هنری «هیجار هنرمندان بختیاری» در طبیعت زیبای روستای «جهانخوش» در 23 کیلومتری شرق الیگودرز با حضور هزاران نفر از اهالی شریف و فرهنگ دوست این شهرستان برگزار گردید. این جشنواره با همت اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان و انجمن فرهنگ و هنر بختیاری و با استقبال پرشور مردم برگزار گردید

پیامک های توهین آمیز ، هویت فرهنگی ما را تهدید می کند!

همه با هم در مواجهه با پیامک های توهین آمیز از قرآن کریم پیروی کنیم که می فرماید:

« وَ إِذَا سَمِعُوا اللَّغْوَ أَعْرَضُوا عَنْهُ وَ قَالُوا لَنَآ أَعْمَالُنَا وَ لَکُمْ أَعْمَالُکُمْ سَلاَمٌ عَلَیْکُمْ لاَ نَبْتَغِى الْجَاهِلِینَ»

( ‌و هرگاه(مومنان) سخن لغو و بيهوده‌اي بشنوند از آن روي مي‌گردانند و مي‌گويند اعمال ما از آن ماست و اعمال شما از آن خودتان، سلام بر شما(سلام وداع و خداحافظی) ما طالب جاهلان نيستيم.»

مقدمه
پیامک یا sms پدیده ی نوظهوری است که در سال های اخیر با گسترش رسانه های جدید مثل اینترنت و موبایل به سرعت مورد توجه کاربران قرار گرفته است. اگر چه تلفن همراه باعث ارتباط و اطلاع رسانی سریع و آسان می شود،اما این ابزار بی طرف گاهی مورد سوء استفاده قرار گرفته ،فضای مضحکه آور و مسمومی پدید می آورد که تبعات و پیامدهای ناگواری از خود برجای

می گذارد. به عنوان مثال می توان عبارت ها و جمله های لغو و بیهوده ای که توهین آمیز و تحقیر کننده می باشد را در تیراژ وسیع با کمترین هزینه و در سریع ترین زمان سال داشت و به تخریب گسترده یک گروه یا قوم دست زد. متاسفانه برخی از افراد از این ظرفیت استفاده نموده برای سرگرمی و شوخی با پیامک بازی به تمسخر اشخاص و اقوام می پردازند. این اقدام موهن ضمن اینکه عملی نادرست و ناشایست می باشد می تواند پیامدهای ناگواری نیز داشته باشد که بارزترین آن تخریب هویت فرهنگی و به نمایش گذاشتن تصویری نامطلوب و نامناسب از اقوام ایرانی است.

پیوستگی شاهنامه و خرده فرهنگ ها

مقدمه
شاهنامه کتاب ارزشمندی است که در آن ارزش های انسانی به زیباترین زبان و بیان ، بازتاب یافته است ، بازتابی که سرزندگی و پویایی یک ملت را در طول تاریخ پرفراز و نشیب در پی داشته است. این کتاب ارجمند گزارشی است که ما گم شده های خود را در آن رد می گیریم و می توانیم در پرتو آن به خویشتن خویش برسیم. ایران ، مرز و جغرافیایی محدود نیست بلکه نمود یک نوع فرهنگ در گذار پراضطراب تاریخ است ، گذاری که تجربه های پربار گوناگونی را در خاطره جمعی یک ملت انباشته است.اقلیم و جغرافیایی که در آن مردمانی با اشتراکات بسیار زندگی می کنند به مرور زمان تاثیر خود را بر باورها و بینش ها تحمیل کرده است به گونه ای که در گذر روزها و روزگاران دیرنده تفاوت هایی که حاصل تاثیر محیط بوده است ، بمرور رخ نموده و اکنون تکثر و گوناگونی فرهنگ ها و آیین ها در جای جای ایران گرامی دیده می شود و این رنگانگی و تنوع زیبایی ، دلنشینی خاص به این سرزمین داده است.

 علیرغم این تنوع و تکثر در بسیاری از حوزه ها یگانگی و یکپارچگی معنی داری ملت ایران را تعریف می کند. ایران به عنوان یک ملت یگانه و یکپارچه به زیباترین نمود در شاهنامه فردوسی بازتاب یافته است. در حقیقت شاهنامه نقطه ی حجسته ی هم آمیزی هزار رنگ فرهنگ و هنر ایرانی است و در هیچ حوزه ای به اندازه شاهنامه معنای راستین ایران به یگانگی نمی رسد. ماندگاری و پای بندی به ارج ها و گزاره های سازنده شاهنامه در هر جای ایران به یک اندازه نمانده است. برای رصد کردن و پاسخ دادن به چرایی این پرسش ضرورت دارد تا در گذشته ی اقوام و گونه های زندگی در برابر پیش آمدها و پیش ییامدها ، کندوکاوی گسترده و فراگیر انجام شود.

چهارشنبه سیاه و خونین اهواز

 به مناسبت سالروز پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی

در سال 1357 پس یک دوره مبارزات آزادیخواهی که از دوران مشروطیت آغاز شده بود ، مبارزات مردم ایران به رهبری حکیمانه حضرت امام خمینی (ره) به اوج خود رسید. استبداد و اختناق حاکم بر کشور ، تسلط بیگانگان بر کشور و غارت و چپاول منابع کشور ما توسط آنها ، فساد درباریان و سیاستمداران ، دوری آنها از مردم و بی توجهی به خواست و مطالبات به آنها و نادیده گرفتن مقدسات دینی و مذهبی مردم باعث گردید تا مبارزات مردم وارد مرحله جدیدی شود. هر روز که می گذشت امید مردم برای سرنگونی رژیم شاه و پیروزی انقلاب اسلامی بیشتر بیشتر می شد. سقوط شاه حتمی و نزدیک گردید. شاه که به حاکمی بدون کشور تبدیل شده بود ، در 26 دی سال 57 13 از کشور فرار گرد. شور ، شادی و شعف سراسر کشور را فراگرفت. در اهواز اوضاع کاملاً دگرگون گردید.  روز بعد یعنی چهارشنبه27 دی ماه  جلسه ای در مسجد صاحب الزمان(عج) کمپلو (کوی انقلاب) اهواز تشکیل گردید. آیت الله خزعلی که چند سالی در خوزستان ممنوع المنبر بودند ، در این جلسه حضور داشتند با شرایطی که پیش آمده بود از ایشان دعوت شد تا سخنرانی کنند.  در حین سخنرانی یادداشتی به ایشان دادند. وقتی یادداشت را خواندند خندیدند! خطاب به مردم گفتند مطلبی را عنوان کردند که می خوانم، ذوق زده نشوید. فرمودند شاه فرار کرده است  وقتی مردم این خبر را شنیدند بی اختیار از جای خود بلند شدند و به هلهله کردن پرداختند و از مسجد بیرون رفتند. جشن بی سابقه مردمی در اهواز برپا شد.

کنگره بزرگداشت امامزاده آقا سید عیسی (ع)

به همت امام جمعه محترم فارسان حضرت حجت الاسلام و المسلمین حاج آقا پوراکبر و اداره کل اوقاف و امور خیریه استان چهارمحال و بختیاری کنگره برزگداشت مقام شامخ امامزاده آقا سید عیسی رحمت الله علیه در  روز دوشنبه  3 مرداد ماه  سال 1390در منطقه گردشگری چشمه دیمه با حضور دهها نفر از شخصیتهای دینی ، علمی و سیاسی و بیش از دو هزار نفر از شیفتگان خاندان عصمت و طهارت برگزار گردید.

خلاصه مقاله: کوههای بختیاری ، سکونتگاه و پناهگاه سادات و علویان با نگاهی به شخصیت امامزاده سید عیسی

از دیرباز یکی از افتخارات ساکنان استان چهارمحال و بختیاری این بوده که همگی شیعه مذهب و از دوستداران و پیروان اهل بیت علیهم السلام بوده اند. مستندات ، شواهد و قرائن بیشماری حکایت از آن دارد که ساکنان استان از قرن اول هجری قمری به دین مبین اسلام گرویدند و از همان آغاز تعداد زیادی از آنان مذهب حقه شیعه را برگزیدند عامل مهمی که باعث رواج مذهب شیعه گردید. حضور موثر و کارآمد رهبران و بزرگان سادات و علویان در این ناحیه بوده است.وقتی امویان و عباسیان به آزار و اذیت و قلع و قمع سادات و علویان مبادرت کردند ، بسیاری از شخصیتهای بزرگ شیعه به تنهایی یا به همراه جمعی از بستگان و هواداران خود ، برای رهایی از ظلم و جور در چندین مرحله راهی مناطق دیگر شدند ، یکی از این مناطق ،کوهستانهای زاگرس میانی بود. این شخصیتهای بانفوذ و تاثیرگذار وقتی در این مناطق کوهستانی صعب العبور و امن مستقر شدند ، محل سکونت خود را به کانون تبلیغ و ترویج تشیع و پایگاه مبارزات عاشورایی شیعه تبدیل کردند و بدین سان نه تنها اهالی و ساکنان بومی منطقه بلکه مردم نواحی دور و نزدیک را به مذهب شیعه دعوت کردند. مستندات تاریخی حکایت از آن دارد که از نیمه دوم قرن اول مهاجرت سادات و علویان آغاز و تا قرن هفتم و هشتم ادامه پیدا کرد. در قرن چهارم و پنجم تعداد سادات و علویان در این کوهستانها چنان فزونی گرفت که اکثریت مردم به مذهب شیعه گرویدند و قیام های زیادی را بر علیه حکام جور سازماندهی و عملیاتی کردند.

سادات ساكن در منطقه دهدز

     سادات گروههاي هستند كه خود را منسوب به امامان شيعه مي دانند و از نظر نژاد و تبار به امام حسن و امام حسين عليهم السلام، نوه هاي دختري پيامبر اسلام (ص) مي رسند. در دوران خلافت بني اميه و بي عباس اختلاف عقيده ميان شيعيان و دستگاه خلافت بني اميه و بني عباس موجب شد تا شيعيان مورد آزار و اذيت و تحت تعقيب قرار گيرند و بسياري از رهبران و بزرگان شيعه و پيروان آنان حبس يا به شهادت برسند، از اين رو تعداد زيادي از شخصيت هاي شيعه و طرفداران آنان به مناطق امن روي آورده تا از ظلم و ستم دستگاه خلافت در امان بمانند و بتوانند با آزادي بيشتري به ترويج مباني اعتقادي خويش بپردازند، كوههاي زاگرس مياني كه نواحي لرنشين در محدوده ي  آن قرار دارد، به چند دليل يكي از بهترين گزينه هايي بود كه علويان و سادات به عنوان پناهگاه بر مي گزيدند، نزديكي كوههاي زاگرس مياني به جنوب عراق كه كانون تجمع شيعيان بود، منابع فراوان آب و غذا به واسطه ي شكارگاهها، جنگل و باغ ها، مراتع غني و مناطق مستعد كشاورزي و دامداري، مخفيگاههاي متعدد و نفوذ ناپذيري مناطق كوهستاني، سهولت دفاع و مقابله با مهاجمان و دشواري لشكركشي به مناطق كوهستاني از جمله اين دلايل هستند.

درباره ما

تازه‌های کتاب

 کتاب «نخستین جرعه از این جام» میزبانی و قهرمانی تیم ملی فوتبال ایران در جام ملت های آسیا (۱۳۴۷-۱۹۶۸) را از زوایای سیاسی-اجتماعی و ورزشی با نگاهی تازه مورد کنکاش قرار داده است.
 شیمبار (شیم بار) جلگه گرمسیری شیمبار در شمال خوزستان واقع گردیده و تقریباً نزدیک به نقطه صفر مرزی بین استان خوزستان و چهار محال بختیاری قرار دارد. این منطقه گردشگری از توابع بخش چلو شهرستان اندیکا می باشد که در 45 کیلومتری شهر قلعه خواجه  و یکصد کیلومتری مسجدسلیمان و220 کیلومتری اهواز است.  
 «فراز و فرود ایل کیان ارثی با تاکید بر ظهور و سقوط محمدتقی خان بختیاری» عنوان کتابی است که توسط مصطفی علیزاده گل سفیدی به نگارش درآمده و آماده چاپ شده است. در این کتاب با استناد به منابع مختلف تاریخی به بررسی ایل کیان ارثی و روسای آن از دوره صفویه تا 50 سال پیش پرداخته و شامل 5 فصل به شرح ذیل است: