نقش عمل در رستگاری انسان از دیدگاه امام خمینی(ره)

به یاد آن عزیز سفر کرده

آيا عمل بعنوان يك فعل اختياري كه با عقل و انديشه انجام گرفته است در سرنوشت دنيوي و اخروي يا سعادت و شقاوت او تأثير دارد ؟ در اين تحقيق سعي شده است تأثير عمل بعنوان يك فعل اختياري در سعادت دنيوي و اخروي كه همان رسيدن به كمال انساني در دنيا و بهشت موعود و رضايت حق است از منظر امام «ره» بررسي گردد. از آنجايي كه عنوان پژوهش بسيار كلي است و دقت و امكانات ويژه اي را طلب مي‌كند ، تا همه جانبه و از ابعاد مختلف و عميق مورد بحث و تحقيق قرار گيرد . لذا در اين پژوهش تلاش شده است اعمال و افعال جوانحي و جوارحي كه امام «ره» بيشترين تأكيد را روي آنها داشته است و مستقيماً پاداش و جزاي اخروي و دنيوي را بعد از آنها بيان نموده است .
    وقتي يك مسلمان به سخني همچون ‘‘ الايمان عقد بالقلب ولفظ باللسان عمل بالجوارح ‘‘ مي انديشد در ذهنش سؤالي برانگيخته مي شود كه اين عمل كه لازمه ايمان و بلكه اگر نباشد ايماني نيست چگونه وچه كميت و كيفيتي دارد ، شرايط آن كدامند ؟ از سوي ديگركسي در اين دنيا و در اين برهه از زمان قدعلم كرد كه همه اش عمل بود ، و خود عامل به گفتار و انديشه و نيات خود در چارچوب قوانين ديني و عامل به احكام اسلام و دستورات و اوامر الهي و انبياء و ائمه است . پس براين انسان ضعيف النفس قرن بيستم و بيست و يكم و مابعد آن لازم است تا نگاه امام عامل را  ( هرچند به قدر قطره اي از آن باشد ) پيرامون اين اصل سرنوشت ساز بشر دريابد.

 اين مقاله بر آن است كه نقش عمل در رستگاري انسان را از ديگاه امام خميني «ره» مورد بررسي قرار دهد . در اين كار كه با روش تاريخي ، دروني ، كتابخانه اي صورت گرفت ، سعي شده است تا با استفاده از منابع موجود و رعايت مباني نظري و فكري حضرت امام «ره» به سؤلات مطرح شده در فصل اول جواب داده شود .

1 - اصالت عمل در رستگاري انسان
    امام خميني «ره» اسلام را يك دين همه جانبه نگر و متكي يه عمل مي داند ، و از اين رو ملاك و معيار نيات ، اعمال و افكار انسان را ظهور عيني آنها قرار داده است ، و اجر و پاداش اخروي و كمال انساني را در اين دنيا تنها در گرو عمل مي داند . مي فرمايد :
“اين دنيا براي هيچ كس باقي نمي ماند . آن چيزي كه براي همه باقي مي ماند نتيجه اين اعمال است براي كه از ما صادر مي شود.”
“ جهنم از اعمال ما درست مي شود و بهشت هم از عمل ما درست مي شود ، همش عمل است “ يا “‌يا مردم مطلقاً‌ به اعمال خود گرفتارند “ .
يا ما همه بايد با اعمالمان پيش خدا برويم نه اينكه حسبي در كار باشد نه اينكه نسبي در كار باشد “ و حيات آخرت و زمدگاني و لذات عالم بسته است به اعمالي كه بصورت كماليه آنها بدان عالم منتقل مي شوند .
امام خميني «ره»در اين خصوص كه اعمال انسان توشه خود انسان است و خداوند به آنها نيازمند نيست ، مي‌فرمايد :
“خداي تبارك و تعالي هيچ احتياجي به اعمال ما و خود ما ندارد ، انبياء هم احتياج به من و شما و به اعمال ما ندارند “ .
امام خميني «ره» به پيروان حضرت علي (ع) نيز اعلام مي دارد كه اقرار ناقص است و اصل و اساس ، اعمال مي باشند و مي فرمايد :
“ اگر در روايات فرموده اند كه پيروان علي (ع) اهل سعادتند ، بايد ببينيم ما پيرو هستيم يا نيستيم ؟ مابه وظايفمان حتي به همان وظايف صوريمان عمل مي كنيم يا عمل نمي كنيم “.

1 -1 - رابطه ايمان و عمل
امام خميني «ره» لازم بودن عمل درايمان را بارها تأكيد نموده است و در نگاهش ايمان منهاي عمل بي مغز  و محتوي  و بي فايده است ، و مي فرمايد :
“ حقيقت ايمان ملازم با اطهار و عمل است “
يا مي فرمايد :
“ اگر عمل نكرد مؤمن نيست و محبت ندارد . و اين صورت ايمان و محبت بي مغز و معني نيز با جرئي حوادث و في الجملة فشار از بين مي رود ، و صفراليد به دار جزاي اعمال منتقل مي شود “ .
“ كسي كه اظهار ايمان بالغيث و حشر و نشر كند و خوف از آن نداشته باشد ، اين ايمان او را به عمل به اركان نرساند ، او را بايد در زمره منافقين به شمار آورد نه مؤمنين . خداي نخواسته اين ايمان بي‌مغزي كه در ملك بدن آنها به هيچ وجه حكمت ندارد زايل مي شود و با نفاق تام از دنيا منتقل شده و جزء منافقين محشور گردند “.

1-2- سعادت در گروه عمل
امام سعادت را فقط در گرو عمل كردن به معرفت قلبي و اقرار مي داند و مي فرمايد :
“ در اين زمان بخواهيم سعيد باشيم ، بخواهيم به سعادت برسيم بايد عمل كنيم “.همه انسانها در خسارت هستند مگر مؤمنيني كه عمل صالح داشته باشد “.
امام خميني «ره‌» دادن اجر و پاداش از سوي خداوند تعالي را نيز فقط در مقابل عمل مي داند و مي فرمايد :
“ اجري را كه خدا مي دهد آن ارزش دارد ، ارزش عمل شما آن است كه خدا به شما مي دهد “ .
“ انسان مايل به صحت و شفيق به حال خود و علاقمند به صحت ، پس از تنبيه با اينكه راه چاره خلاصي از عذاب أليم منحصر است به عمل كردن به دستورات آنها ،‌ منحصر است به دو چيز ، يكي اتيان به مصلحات و مستصحات نفسانيه و ديگر پرهيز از مضرات و مؤلات آن “ .

2 -شعار و عمل از ديدگاه امام «ره»
    امام خميني «ره» در كلامش بسيار به پرهيز از شعاردادن و قول بدون عمل تأكيد نموده است و نه تنها آن را فاقد پاداش دانسته بلكه عذاب آور نيز مي داند.

2-1- شعار و عمل از ديدگاه امام «ره»
امام خميني «ره» قول بدون عمل را بشدت نهي مي كند و در باره مي فرمايد :
“ اگر خداي نخواسته عامل به قول نباشد و باطنش با ظاهرش مخالف باشد ، در زمره اهل ريا و اهل نفاق به حساب مي آيد . و از علماي سوء و بلا عمل است كه جزاي آنها بزرگتر و عذاب آن أليمتر است “.
امام «ره» مثال جالبي را براي باطل بودن شعار بدون عمل از امام صادق (ع) نقل مي كند كه در آن محبت به اهل بيت را كافي ندانسته بلكه خواهان عمل است :
“ حضرت باقر (ع) فرموده است اي جابر : مذاهب باطله و رأيهاي فاسد تو را گول نزند كه گمان كني كه حب علي (ع) تو را بس است. آيا كفايت براي مرد كه بگوييد من دوست مي دارم علي (ع) را و داراي ولايت او هستم مع ذلك فعال و داراي كثرت عمل نباشد . اگر بگويد من رسول خدا را دوست دارم. ( با آنكه رسول خدا از علي بهتر است ) پس از او متابعت سيره نكند و عمل به سنت او ننمايد ، از حب او نفعي براي او حاصل نشود”.
“بيچاره گمان مي كند به مجرد دعوي تشيع و حب اهل بيت طهارت و عصمت جواز ارتكاب هر محرمي را خداي نخواسته دارد . و قلم تكليف از او برداشته مي شود . . . درخت محبت ثمره و     نتيجه اش عمل برطبق آن است ، واگر اين ثمره را نداشته باشد ، بايد دانست كه عمل نبود ، خيال محبت بود.
درباره علم بي عمل نيز امام «ره» بارها تذكر داده است و مي فرمايد :
“ پس شما كه اهل علم و متكفل اصلاح امتي و راهنماي آخرت و طبيب امراض نفسي ، لازم است اول خود را اصلاح كني و مزاج نفس خود را سالم كني تا از جمله عالمان بي عمل كه حالش معلوم است نباشي “ .

2-2 -هشدار امام خميني «ره» در خصوص شعار و عمل به مردم و سران مسلمين
    امام خميني «ره» خطاب به مردم ايران و مسؤولين سخناني دال بر پرهيز دادن از شعار و عمل نكردن به آنها ايراد نموده است . و همچنين هشدارهاي در همين خصوص به سران كشورهاي اسلامي داده است و مي فرمايد :
“ما فقط يك شعاري بدهيم كه حق آمد و باطل رفت . آمدن حق شعار نيست ، آمدن حق عمل است ، آمدن حق نشان دادن به حسب اعتقادات و اخلاق و اعمال است ، پياده كردن همه احكام الهي است “
يا مي فرمايد :
“ لكن با رأي به جمهوري اسلامي آرمانهاي اسلام تحقق پيدا نمي كند دنبال اين رأي بايد عمل باشد . بايد يكي يكي احكام شرع در خارج تحقق پيدا كند بايد دادگستري ، دادگستري اسلامي شود ، بايد فرهنگ ، فرهنگ اسلامي باشد ، بايد بازار ، بازار اسلامي باشد “.
“من اميدوارم كه مسلمين خصوصاً سران مسلمين از ضعار به اسلام كه يك پوششي است براي عدم عمل بر احكام اسلام دست بردارند . و به اسلام بر حسب آنچه كه هست فكر كنند و عمل كنند . . . من اميدوارم كه ملت هاي اسلامي و خصوصاُ دولتهاي آنها از شعار منتقل بشوند به شعور و عمل به اسلام و قرآن كريم . بايد بگويم كه دشمن هاي اسلام ، ممالكي كه به اسلام سلطه پيدا كرده اند و به مسلمين ، آنها مرد عمل بودن نه حرف مسلمين در اين ، بعد از صدر اول ، مرد حرف بودند نه عمل”.

2-3-. وحدت شعاري يا عملي
در چندين مورد امام خميني «ره» با درايت خاصي حل مشكلات جامعه اسلامي ايران را در گره همدلي و وحدت عملي آحاد جامعه مي داند و به كساني كه فقط شعار وحدت   مي دهند تذكر مي دهد :
“هي نگوييد وحدت و دنبالش نباشد عملاً با هم وحدت داشته باشيد . اينطور نباشيد كه ما بگوئيم و نكنيم ، اينطور نباشد كه ما دعوت به اتحاد بكنيم ، و عملمان غير از او باشد ، معني منافق همين است كه چيزي را مي گويد و خودش عمل نمي كند . شما را دعوت به خير و صلاح مي كند و خودش خير و صلاح ندارد ، شما را دعوت به اسلامي حقيقي مي كند و خودش آنرا نمي خواهد ، شما را از نفاق پرهيز دهد و خودش آنطور نيست “.

2-4- روحانيت و بحث عمل
امام «ره» در ارتباط با روحانيت و عمل نكردن به اقوال خود مي فرمايد :
“ من خوف اين را دارم كه آنها  ( مردم  ) براي خاطرما و شنيدن حرف ما به بهشت بروند و ما براي خاطر اينكه خودمان مهذب نبوديم به جهنم “.
“ لكن ما بايد توجه به اين معني بكنيم كه حيثيت روحانيت و حيثيت اسلام الآن بسته به كارهاي ماست ، اگر ما كارهايمان يك كار صحيح مطابق قواعد اسلام باشد هم روحانيت حفظ مي شود هم اسلام “.
“ با شغل دانشگاهي و روحانيت اگر چنانچه به شرايط عمل بشود انسان درست مي شود و اين است شغل انبياء بوده است “
“ من اكثر موفقيتهاي روحانيت و نفوذ آنان را در جوامع اسلامي در ارزش علمي و زهد آنان مي دانم “.
و يا مي فرمايد :
“ ما كه اين حرف را مي زنيم كه اسلام يك حكومت خاص است و رژيمش غير از همه رژيمهاست ، در آن  اگر عدل انصاف هست ، حك.مت خداست و حرفمان هم صحيح است ، گفتارمان با اعمالمان مخالف باشد [ مرتكب نفاق شده ايم ] . “

3- رابطه نيت و عمل از ديدگاه امام «ره»
    در بحث مباني نظري كه در اسلام نيت همان عمل است و حتي از عمل نيز برتر است . امام خميني «ره» نيز نه تنها نيت را عمل دانسته بلكه همه حقيقت اعمال بشر را همان نيت آنها مي داند . و معتقد است بدون نيت خالص هيچ عملي از انسان مورد قبول حق واقع نمي گردد . و مطلقاً اعمال حسنه را بدون اتيان نيت هدر مي داند :
“ تمام حقيقت اعمال همان صور اعمال و جنبه ملكوتيه آنهاست كه نيت است “.
“ عمل خالص آن است كه نخواهي ثنا كند و تو را بر آن كسي ، مگر خداي تعالي ، و نيت برتر از عمل است “.
و بدنبال همين سخن حديث “ قل كل يعمل علي شاكلته “ را آورده است و در توضيح آن شاكله را به نيت ترجمه نموده است و فرموده است :
    “ لازم نيايد عمل بي نيت صحيح باشد “.
    “ بگو هر كس عمل مي كند بر شكل خود يعني بر نيت خود “.
“ يكي از اموري كه از اعمال اختياريه است ، و انسان نمي تواند يكي از اعمال عباديه يا غير عباديه را بدون اتيان كند “.
و مي فرمايد :
“ نيت صورت كلمه و فصل محصل اوست و صحت فساد و كمال و نقس اعمال بر آ است “.
“ هيچ عبادتي بر نيت خالصه مقبول درگاه حق تعالي نيست “.
امام خميني «ره» همچنين دومين عامل پس از تقوي را نفوس براي اعمال حسنه نيت و قوه فاعله در كمال اعمال مي داند و مي فرمايد :
“ دوم عامل بزرگ در اصابه و كمال اعمال كه في الحقيقه بمنزله اعمال حسنه و قوه فاعله است ، نيت صادقانه و اراده خالصانه است “ .

3-1- ملاك نيت اخلاص در آن است .
    امام «ره» با تأكيد بر هدفدار بودن اعمال ، تنها اعمالي را كه لايق بازشدن درهاي سعادت بسوي صاحب آن مي داند كه هدف الهي و رضاي خدا نيت انجام آنها باشد . و مي فرمايد :
“ سعيد اين است كه همه چيز را براي او بخواهد ، و بر خواستن يني براي بندگان خدا “.
“ شما قصدهاي خودتا ن را براي خدا خالص كنيد ، براي خدا تبارك تعالي عبادت كنيد ، اين عبادت است ، خالص باشيد در اين عبادت “.
يا در همين خصوص مي فرمايد :
    “ كارما براي خدا ، براي خدمت به بندگان خدا ، براي خدمت به اسلام باشد ، كه اين از بزرگترين عبادات است “.
و يا مي فرمايد :
“ در تعريف جامع شرك در عبادت ، كه تمام مراتب آنرا شامل مي شود ادخال رضاي غير حق است در آن ، چه رضاي خود باشد يا غير خود ، الا آنكه اگر رضاي غير خود از ساير مردم باشد شرك ظاهر  و رياي فقهي است ، و اگر رضاي خودباشد آن شرك خفي باطني است و در نظر اهل معرف باطل و ناچيز است و مقبول درگاهحق نيست “.

4-اعمال صالحه و شروط آنها از ديدگاه امام «ره»
امام خميني «ره» براي اعمال صالح شروط و خصوصيات ويژه اي قرارداده است كه مي توان به اخلاص عمل و رضاي خدا ، تطابق آنها با عقل و فطرت انسان ، مطابقت آنها با شريعت و ولايت و . . . نام برد . و آنها را اينچنين تعريف مي كند :
    “ اعمال صالحه آنهايي هستند كه سازش داشته باشند و با نفس انسان ، انسان سعادتمند خلق شده است ، يعني استداد سعادت در آن هست ، فطرت انسان فطرت سعيد است . عمل صالح آن است كه با اين فطرت سازش داشته باشد ، صالح يعني سازش“.

4-1-اخلاص در عمل
    يكي از مواردي كه امام «ره» توجه خاصي در اعمال حسنه و صالحه روي آن نموده است اخلاص در انجام عمل است و در اين خصوص مي فرمايد :
“شما اخلاص داشته باشيد و براي خدا به بندگاه خدا خدمت كنيد و ثنا و اجور خود را از او طلب كنيد كه او جزاي شما را عطا فرمايد “.
و يا مي فرمايد :
    “قبولي اعمال به قدر اقبال قلب است “.
و يا مي فرمايد :
“ . . . اين قبيل از هركسي صادر شود چيز مهمي نيست ، اهميت آن به واسطه قصد خالص و نيت صادقانه است “.
امام «ره» در خصوص عمل مخلصانه اي كه منجر به شكست شود نيز مي فرمايد :
“ كساني كه براي خدا كار مي كنند هيچ وقت باخت در آن نيست ، . . . كسي كه براي خدا كار كند ، همين دنيا نيست ، قضيه جاهاي ديگر ما داريم برد آنجاست “.
امام خميني «ره»معتقد است كه صورت اعمال دنيوي يكي است و آنچه دراين بين شرط است ، چرايي و چگونگي و براي چه چيزي يا چه كسي صورت مي گيرند و مي فرمايد :
“ آن اشخاصي كه در جبهه جنگ مي كنند با آنهايي كه در مقابل شما هستند صورت عمل يك صورت است ، آنها مي كشند شما هم مي كشيد . اما كشتن شما يك عمل عبادي است و كشتن آنها يك عمل جنايي است ، اين روي انگيزه اي كه هست ، روي معنايي كه اين دو عمل دارند ، نه روي صورت عمل است . شما براي خدا جهاد مي كنيد ، آنها تبع شيطان هستند “.
و يا مي فرمايد  :
    “ اعمال قلبيه در صورت خاطص نبودن مورد توجه حق تعالي واقع نشود”.

4-2- تطابق اعمال باعقل و حكمت
    امام خميني از آنجايي كه يك فيلسوف و حكيم و عارف كامل بودند . از اين منظر نيز به اعمال انسان نگاه داشته و يكي از ويژگيهاي اعمال صالحه را تطابق آنها با عقل و منطق مي داند :
    “ هر نفسي كه بقوانين الهيه و موازن عقليه ملكات خود را تطبيق كرد سعيد است ، و از اهل نجات مي باشد “.
و يا مي فرمايد :
    “ اعمال قلبيه و قالبيه و ظاهريه و باطنيه از روي ميزان عقل و حكمت واقع شود “
و يا مي فرمايد :
“ انسان خوب است اعمال و افعالش از روي تفكر و تأمل باشد ، فكر كند آيا اين عملي كه مي كند و مي خواهد مرضي خداوند تعالي شود از كجا و از كي اخذ مي كند كه كيفيت آن بايد چنين و چنان باشد “.

4-3-ايمان به خدا ، شريعت و ولايت ميزان سنجش اعمال
    امام خميني «ره» در كلام خود غالباً بعد از ايمان به خدا و نبوت بحث ولايت را نيز آورده است از اين رو بايد اذعان كرد آنچه از متون مربوط دريافت مي شود اين است كه هيچ عملي جز با اين سه شرط مورد قبول حق واقع نمي شود .
كما اينكه در همين خصوص احاديث و روايات فراواني از ائمه معصومين وجود دارد . مي فرمايد :
“ مردم مطلقاً به اعمال خود گرفتارند و مؤاخذ در زشتيها هستند ، مگر آنهايي كه ايمان آورند و توبه از گناهان كنند و عمل صالح به جا آورند و اين سه در هركس جمع شود ، رستگار و مورد الطاف خداوند است “.
و يا مي فرمايد :
“ از مجموع اخبار استفاده مي شود كه ولايت شرط قبول اعمال بلكه شرط قبول ايمان به خدا  و به نبوت  رسول مكرم است . يا ولايت شرط صحت اعمال است “.
امام خميني در خصوص خروج از ولايت حق يعني عدم ايمان به خداوند يكتا مي فرمايد :
    “ كسي كه خارج شد از ولايت و بيرونش كردند . . . ديگر اميد نجات براي او نيست”
امام خميني «ره» در مواردي مستقيم به ولايت علي (ع) اشاره مي كند و آن را صراط معرفي مي نمايد و مي فرمايد :
“ اگر در اين عالم به راه راست نبوت و طريق مستقيم ولايت قدم زده باشي و از جاده ولايت علي بن ابيطالب (ع) اعواج پيدا نكرده باشي و لغزش پيدا نكني خوفي براي تو در گذشتن از صراط نيست ، زيرا كه حقيقت صراط صورت باطن ولايت است “.
يا در همين زمينه مي فرمايد :
“ خودت ميزان اعمالت را برپا كن و در ميزان شريعت و ولايت اهل بيت خود را بسنج و صحت و فساد و كمال و نقص آنها را معلوم كن و آنها را جبران كن “.
و همچنين مي فرمايد :
    “ صراط مستقيم علي (ع) است “.
امام خميني در مورد ايمان ، برصالح و خالص بودن آن نيز تكيه دارد و مي فرمايد :
“ بنده اگر زمين دل را از خارهاي اخلاف فاسد و سنگ شوره هاي معاصي پاك نموده و بذر اعمال را در او كشت ، و به آب صافي علم نافع و ايمان خالص آن را آبياري كرد ، و از مفسدات و موانع مثل عجب و ريا و امثال آنها كه به منزله علفهاي است كه مانع سبز شدن زراعت است خالص نمود و عاقبت او را ختن به خير فرمايد ، اين رجاء مستحسن است “.

4-5-. صبر و عمل صالح
امام صبر را ملازم با اعمال صالح دانسته و مي فرمايد :
“آن چيزي كه خداوند تبارك و تعالي براي مؤمنين ذكر كرده است ، همه انسانها در خسارت هستند مگر مؤمني كه عمل صالح داشته باشد و در تمام اعمال صالح دو چيز را فرموده است ، يكي سفارش به صبر و يك سفارش به حق “.
و يا مي فرمايد :
    “ صبر كليد ابواب سعادت و سرچشمه نجات از مهالك است “.

5- آثار اعمال انسان
در مباني نظري و فكري بيان شده كه اعمال انسان هم در اين دنيا تأثير بسزايي در سعادت و كمال روحي و معنوي انسان دارند و هم در جهان آخرت سرنوشت انسان را مي سازند .

5-1- تأثير نيوي اعمال
امام «ره» در اين باره مي فرمايد :
“ اي عزيز با اينكه اي عالم دار جزا نيست و محل بروز سلطنت حق نيست و زندان مؤمن است ، اگر تو از اسارت نفس بيرون آيي و به عبوديت حق گردن نهي و دل موحد كني و زنگار دوبيني را زا آيينه روح بزدايي و قلب را به نقطه مركزيه كمال مطلق متوجه كني ، در همين عالم آثار آن را  بعيان مي بيني “ .

5-1-1- تأثير فردي اعمال
    امام خميني «ره» اگرچه اعتقاد دارد كه اين دنيا محل عذاب و جزانيست ولي كلامش حكايت از تأثير اعمال بروح انسان و ترقي و تنزل آن در همين دنيا داشته است ، كه موجب لذت بردن و نوراني شدن دل يا در صورت سيئه بودن باعث ظلماني شدن قلب و شقاوت انسان مي گردند . مي فرمايد :
“ بدان كه اين عالم دنيا براي نقص و قصور ضعفي كه در آن است ، نه دار كرامت و ثواب حق تعالي است . و نه محل عذاب و عقاب است .و عالم ظهور فعليات است  ،‌نه دار بروز نتايج اعمال و ملكات “.
ولي در خصوص تأثير اعمال فردي اعمال مي فرمايد :
“ هريك از اعمال در نفس اثري حاصل شود : اگر عمل نيكو و صالح شود ، اثر نوراني كمال ، و اگر خلاف آن است ، اثر ظلماني ناقص در آن حاصل شود تا يكسره قلب يا نوراني شود يا ظلماني و منسلك در سلك سعدا شود يا اشقياء پس تا در اين دار عمل و منزل زراعت هستيم ، با اختيار خود مي توانيم قلب به سعادت يا شقاوت كشانيم “ .
“ هر عملي كه از انسان صادر مي شود بلكه هرچه در ملك بدن واقع شود ، چه اعمال حسنه باشد چه اعمال سيئه ، كه از اثر حاصل آن در لسان الا خبار به نكته بيضاء و نكته سوداء تعبير شده است “.
“ هريك از اعمال حسنه يا سيئه را در نفس تأثيري است ، پس اگر آن عمل از سنخ عبادت و ناسك است ، تأثيرش آن است كه قواي طبيع را خاضع قواي عقليه كند ، و جنبه ملكوت نفس را بر ملك ظاهر نمايد ، و طبيعت را منقاد روحايت نمايد تا برسد به آن مقام كه جذبات و روحيه دست دهد . . . و هر چيز دخيل در اين تأثير باشد مكفل اصابه عمل است “ .
امام خميني «ره» در خصوص محاسبه و مواظبت از نفس تأثيري دنيوي آن مي فرمايد :
“ چندي با اين مواظبت كن اميد است ملكه گردد از براي تو ، به طوري كه از براي تو كار خيلي سهل و آسان شود . بكله آن وقت لذت مي بري از اطاعت فرمان خدا و از ترك معاصي در همين عالم ، با اينكه اينجا عالم جزنيست ، لذت مي بري و جزاي الهي اثر مي كند و تو را ملتذ مي نمايد “ .
يا مي فرمايد :
“ اين يكي از مهماتي است كه بايد نفوس ضعيفه ما به آن خيلي اهميت بدهند و مراقبت كنند كه آثار ايمان در جميع ظاهر و باطن سر و علن نافذ جاري باشد . و چنانچه به قلب دعوي ايمان دارند ظاهر را محكوم به جكم آن كنند تا ريشه ايمان در قلب محكم و پابرجا شود “ .
يا در همين خصوص مي فرمايد :
“ انسان يك موجود است كه اگر چنانچه مهار نشود و سرخور بار بياييد و يك علف هرزه اي باشد ، تحت تربيت واقع نشود هرچه بزرگتر شود برحسب سال و باندپايه تر شود برحسب مقام آن جهات روحي تنزل مي كند و آن معنويات تحت سلطه شيطان ، شيطان بزرگ كه همان شيطان نفس است واقع مي شود “ .

5-1-2- تأثير اجتماعي اعمال
    امام خميني  با عباراتي ساده و شيوا تأثير اعمال فردي را بر جامعه و اجتماع انساني در اين دنيا بيان مي كند و معتقد است هم اعمال حسنه و هم اعمال سيئه در جامعه تأثير دارند.
و مي فرمايد :
“ عمل يك فرد ، در جامعه تأثير دارد . وقتي شما يك عمل زشت كرديد ، ديگران هم كه مي بينند در آنها تأثير مي كند ، وقتي شما يك عمل صالحي انجام داديد ديگران هم مي بينند و در آنها تأثير مي كند “ .
و يا مي فرمايد :
“ عمل يك شخص در جامعه اثر دارد جامعه عبارت از اين اشخاصند ، يك چيز ديگري نيست ، هريك از شما تأثير دارد “.
همچنين در خصوص تأثير اعمال انسانها بر همديگر در جهت رسيدن به سعادت يا ضلالت و گمراهي تذكر اكيد دارند و مي فرمايند :
“ اگر به سبب اعمال ، كردار و رفتارهاي نارواي شما يك نفر ، گمراه شده ، از اسلام برگردد ، مرتكب اعظم كباير مي باشيد . و مشكل است توبه شما قبول گردد .
امام خميني در خصوص انحراف نيروهاي تأثيرگذار بر جامعه و فرهنگ كشور اعلام مي دارد كه اعمال و منش شما بر جامعه مؤثر است و خطاب به معلمين و روحانيون مي فرمايد :
“ معلم اگر خوب باشد ، مملكت خوب مي شود ، معلم اگر منحرف باشد ، مملكت خراب مي شود “ .
و يا خطاب به روحانيون مي فرمايد :
    “ انحراف يك روحاني انحراف خودش تنها نيست ، انحراف يمك ملت است “ .

6-آثار اخروي اعمال از ديدگاه امام خميني «ره»
امام «ره» بهشت و جهنم و به تبع كيفر و پاداش را فقط در ازاي اعمال انسان و حقيقت اعمال مي داند . و معتقد است كه خود اعمال و نتايج حسنه يا سيئه آنها به او برگشت داده مي شوند .

6-1- بهشت و جهنم تجسمي از اعمال انسان
    امام خميني بهشت و جهنم را بهشت و جهنم اعمال و خود اعمال انسان مي داند و معتقد است در آنجا فقط اعمال آدمي همراهش هستند و لا غير و هرچه از كيفر و پاداش به او داده شود در واقع نتيج خود عمل انسان است ، حاصل اعمال مي باشد و مي فرمايد :
“ غالباً وصف جهنم و بهشت كه در كتاب و اخبار انبياء و اولياء شده ، جهنم ، و بهشت و اعمال است ، كه از براي جزاي عملهاي خوب و بد تهيه شده است “ . “ جهنم از اعمال درست مي شود و بهشت هم از اعمال ما درست مي شود همهاش عمل است ، خود عمل انسان است ، اگر چنانچه صالح باشد بهانسان مي رسد و اگر چنانچه ناصالح باشد ، همان عمل به او مي رسد “.
“ ما همه بايد با اعمالمان پيش خدا برويم نه ايتكه حسبي در كار باشد ، نه نسبي در كار باشد “.
يا مي فرمايد :
    “ مردم مطلقاً به اعمال خود گرفتارند “
“ حيات عالم آخرت و زندگاني و لذات عالم بسته به اعمالي كه صورت كماليه آنها بدان عالم منتقل مي شود “.
امام خميني «ره» جنت را بر سه نوع تقسيم نمود . و يكي را جنت اعمال ناميده است و مي فرمايد :
“ سوم جنت اعمال كه صورت قيام به عبوديت و نتيجه آن است . . . اگر قيام به عبوديت نكند ، . اعمال و افعال و حركات و سكنات او مطابق دستورات شرايع نباشد بهشت اعمال كه فيها ما تشتهيه الانفس و تلّذالا عين مي باشد از براي او نيست“.

6-2-اعمال انسان اساس عذاب الهي و انعام خداوند
    از ديدگاه حضرت امام در خصوص اعمال انسان ، اينچنين استنباط مي شود كه عذاب الهي خداوند و شدت و كميت و كيفيتش بستگي به اعمال انسان دارد . و مي فرمايد :
“ اساس عذاب الهي بر اعمال ماست . هر عملي كه از ما صادر مي شود ، در آن يك صورت دارد ، رد بر انسان مي شود . اساس جهنم انسان است و هر عملي كه از انسان صادر مي شود و شدت و مدت عمل بر شدت و مدت عذاب مي افزايد “.
“ اي دنيا براي هيچ كس باقي نمي ماند ، آن چيزي كه براي همه باقي مي ماند نتيجه آن اعمالي است كه از ما صادر مي شود . هر عملي كه از ما صادر مي شود يك صورتي در آن عالم دارد و ما آن را مي بينيم . . . اگر چنانچه خداي نخواسته يك امر غير انساني باشد ، يك امر بر خلاف اسلام باشد ، برخلاف مصالح كشور اسلامي باشد ، از ما صادر شود صورتش در آن عالم با مناسبت هست و ما مي بينيم . “.
“ آنچه بر سر ما مي آيد از خير و شر از خود انسان است . آنچه انسان را به مراتب عالي انسانيت مي رساند كوشش خود انسان و آنچه انسان را به تباهي در دنيا و آخرت مي كشد خود انسان و اعمال خود انسان است “.
آتش جهنم و نعمتهاي فراوان بهشت از ديدگاه امام همان صور اعمال و افكار و حركات قبيحه يا حسنه انسان است و چيزي نيست كه از قبل خداوند آنرا مهيا كرده باشد . و در اين زمينه مي فرمايد :
“ خداوند تعالي مهيا نكرده است يك چيزي را كه ماوراي خود ما به ما بدهند ، همة اينها آني است كه ما خودمان به دست خودمان تهيه مي كنيم ، و به آن مي رسيم اعمال ماست رد به ما مي شود “ .
و يا مي فرمايد :
“ آنچه به آنها در هر يك از دو نشئه ( بهشت و جهنم ) رجوع مي كند ، صورت بهيه حسنه يت مؤلمه مدهشه اعمال خود آنهاست “

6-3- ثبت اعمال در اين دنيا و جواب دادن در آن دنيا

    امام خميني «ره» اين دنيا را مزرعه آخرت مي داند و معتقد است كه انسان در محضر خداست و همه اعمال خفيه و آشكار وي به ثبت مي رسد و در روز قيامت جوابگوي آنها مي باشد . مي فرمايد :
“ تمام اعمال شما ، تمام جديت هاي شما ثبت است ، و همه عالم اين چيزها را ثبت مي كند در خودش ، و ما بايد جواب بدهيم “ .
يا مي فرمايد :
“ كجرويها همه در محضر خداست و راست رويها هم در محضر اوست . . . و يك روزي سؤال مي شود از ما “.

6-4- معاد جسماني از ديدگاه امام خميني «ره»
    معاد جسماني به اين معني است كه انسان يا ويژگيهاي دنيوي و همان جسم و روح در روز قيامت حي و ظاهر مي گردد . و اين امر را هم اهل سنت و هم شيعه مي پذيرند . امام خميني «ره»نيز اشاراتي به اين امر نموده اند . مي فرمايد :
“ چون نوع مردم داراي بهشت جسماني اعمالي هستند ، و از طريق اعمال حسنه و ترك اعمال سيئه داراي مقامات اخروي مي شوند “.
يا مي فرمايد :
“ صورت بهشت و جهنم جسماني همان صور اعمال و افعال حسنه و سيئه بني آدم است . كه در آن عالم به آنها رجوع مي كند “.
امام خميني «ره»  در اختلاف ، خواص و آثار و افعال روح و بدن مي فرمايد :   
    “ از اينها نتيجه حاصل شد كه نفس بخ خراب بدن و مفارقت از آن فاسد و خراب نشود . . . و اين معاد روحاني است از براي نفوس و ارواح كه قبل از قيامت براي آنها حاصل شود، تا آنكه حاصل شود ، تا آنكه اراده حق تعلق گيرد به عود آنها به ابدان “ .

7- احباط اعمال حسنه از ديدگاه امام خميني «ره»
آنچه كه از آيات قرآن و احاديث پيامبر اسلام (ص) و ائمه معصومين (ع) در بحث مباني نظري اسلامي موضوع استنباط شد ، اين است كه پاره اي از گناهان و يا اعمال انسان موجب مي شوند تا اعمال نيك فرد باطل شده و هيچ سودي از انجام آنها عايد انسان نگردد.
امام خميني «ره» نيز بر اين امر تأكيد نموده است و اعمالي همچون نداشتن قصد قربت يا رضاي غير خدا ، نفاق ، منت داشتن بر خداوند ، ريا ، دنيا گرايي ، عدم تطابق اعمال با شريعت و ولايت و . . . را باعث از بين اعمال حسنه و بي فايده شدن آنها مي داند ، مهمترين اين موارد عبارتند از :

7-1- نداشتن قصد قربت و رضاي خداوند تعالي و اخلاص در انجام اعمال
    امام خميني «ره» رضاي خدا و اخلاص در آن را ملاك عمل قرار داده و اعمالي كه غير از رضاي حق دخيل در انجام آن بوده حتي اگر به نيت رسيدن به بهشت و نعمتهاي آن باشد باطل مي داند .
و مي فرمايد :
“ اي بيچاره تو به واسطه يك محبت جزئي ، يك شهرت بيفايده پيش بندگان ، از آن كرامتها گذشتي ، رضاي حق را از دست دادي ، اعمالي كه بايد به آنها دار كرامت تهيه كني ، زندگي ابدي فرحناكي هميشگي فراهم كني و به واسطه آنها در اعلي عليين بهشت قرار گيري مبدل كردي به ظلمات “ .
    “ از خدا و رضاي او كه دوري ، به بهشت و حور العيين هم نمي رسي “ .
امام «ره» در خصوص عباداتي كه به قصد بهشت و نعمتهاي آن صورت كي گيرد مي فرمايد:
    “ فاش گوييم پيش عرفاي بالله و اولياي خدا ، تمام اين عبادات از گناهان كبيره است “.
“ در تعريف جامع شرك در عبادات ، كه تمام مراتب آن را شامل مي شود ادخال رضاي غير حق است در آن ، چه رضاي خود باشد يا غير خود ، الا آنكه اگر رضاي غير خود از ساير مردم باشد ، شركظاهر و رياي فقهي است . و اگر رضاي خود باشد ، آن شرك خفي باطني است و در نظر اهل معرف باطل و ناچيز است . مقبول درگاه حق نيست “.
و امام «ره» در مورد خالص نبودن اعمال و بي نتيجه بودن آنها مي فرمايد :
“ معلوم است اعمال قبيله در صورت خالص نبودن مورد توجه حق تعالي واقع نشود و او را نپذيرد و به شريك ديگر واگذار كند كه آن شخصي است كه براي نشان دادن به او عمل مي شود ، پس اعمال قبيله مختص به آن شخص مي شود . و از حد شرك بيرون رفته و كفر محض وارد مي شود بلكه مي توان گفت اين شخص از جمله منافقين است “.
“ كمال و حسن اعمال به نيات و اقبال قلب و حفظ حدود است و اگر فاقد اينامور يا بعض آن باشد از درجع اعتبار ساقط بلكه داراي صورت زشت و مشوه است كه انسان در آن عالم ديگر به آن مي رسد”.

7-2-دنيا گرايي و احباط عمل
    امام خميني يكي ديگر از اعمالي كه موجب باطل شدن نتيجه اعمال انسان شده توجه دنيا و دنيا گرايي مي داند .
و مي فرمايد :
“ اگر نفوس يكسره متوجه دنيا و تعمير آن باشد و منصرف از حق باشند اگر چه اعتقاد به مبدأ و معاد هم داشته باشد منكوس هستند “.
“ بايد دانست كه انسان با علاقمندي به مال و منال و زخارف دنيويه بزرگ شده است و تربيت گرديده و اين علاقه در اعمال قلب او جايگزين شده و منشأ بيشتر مفاسد اخلاق و اعمال و بلكه مفسد ديني همين علاقه است “.

7-3-منت داشتن بر خداوند و احباط عمل
امام «ره» در سخني شيرين انسان را مسؤول كارهاي خود و نيازمند آنها مي داند ، و از اين رو منت داشتن انسان بر خداوند متعال بخاطر اعمال نيكو را موجب احباط عمل مي داند و مي فرمايد :
“ خداي تبارك و تعالي به اعمال ما نيازمند نيست ، بلكه اين اعمال ، مربوط به خود انسان و سرنوشت انسان در آنهاست “.
و در موردي ديگر مي فرمايد :
    “ خداي تبارك و تعالي هيچ احتياجي به اعمال ما و خود ما ندارد “.
    “ منت بر خدا داشتن نيز موجب حبط اعمال است “ .

7-4-شريعت ، ولايت و حبط اعمال انسان
    از كلام امام خميني «ره» اين چنين استنباط مي شود كه نداشتن تطابق با ميران شريعت و ولايت هر نوع عملي را ساقط و هباء مي كند . و امام «ره» معتقدند كه انبياء و ائمه (ع) درد درمان را بيان نموده و انسان بايد درد را از همين ميزان شناخت و به درمان آن پرداخت . و مي فرمايد :
“ در هر حال اي عزيز قدري از حال غفلت بيدار شو و در امور خود تفكر كن و صفحه اعمال خود را نگاه كن . بترس از آنكه اعمالي كه بخيال خودت صالح است از قبيل روزه و نماز و حج و غير آن ، خود اينها اسباب گرفتاري و ذلتت شوند در آن عالم ، پس حساب خود را در اين عالم تا فرصت داري بكش و خودت ميزان اعمالت را برپا كن و در ميزان شريعت و ولايت اهل بيت اعمال خود را بسنج و صحت و فساد . كمال و نقص آن را معلوم كن ، و آنها را جبران نما تا فرصت هست و مهلت داري “.

7-5- رذايل  اخلاقي و حبط اعمال
امام خميني «ره» اعمال و جوانحي و جوارحي زيادي را بيان مي كند ، كه موجب از بين رفتن اعمال حسنه مي گردند ، و بيشتريت تأكيد را در اين خصوص روي اعمالي چون عجب ، ريا ، حسد ، وسوسه ، غيبت ، غضب ، دروغ و . . . نموده است .

7-5-1- عجب
امام عجب را اينچنين تعريف مي كند :
“ عجب عبارت است از بزرگ شمردن عمل صالح و كثير نمودن آن . مسرور شدن و ابتهاج نمودن به آن غنج و لال كردن است به واسطه ان و خود را از حد تقصير خارج دانستن است “.
و در همين مورد مي فرمايد :
“ بدان كه خودش بنفسه از مهلكات و مؤيقات است ، و ايمان و اعمال انسان را به باد فنا مي دهد “.
“ عجب همانطور كه وارد بر اعمال و جوارح مي شود ، وارد مي شود بر اعمال جوانح و فاسد مي كند آنها را “.

7-5-2- حسد
    يكي از اعمال قلبي كه امام «ره» آن را جزء امراض مهلكه قلبيه آورده است و آن را موجب باطل شدن نور ايمان و مردن دل مي داند حسد است.
و مي فرمايد :
    “ اين صفت ايمان را مي خورد و آفات ايمان است “.
و يا مي فرمايد :
“ اين صفت خبيث و زشت چنان قلب را گرفته و تنگ مي كند كه آثار آن در تمام مملكت باطل و ظاهر پيدا مي شود . . . بلكه اين حالت نور ايمان را باطل و قلب انسان را بميراند “ .
“ بدان كه حسد خودش يكي از امراض مهلكه قلبيه است و از او زائيده شود امراض كثيره قلبيه و كبر و مفاسد اعمالي كه هريك از مؤبقات است و براي هلاك انسان سببي مستقل است “.
7-5-3- وسوسه
    وسوسه در كلام امام خميني «ره» جزء اعمال شيطان و باعث باطل و ضايع شدن اعمال دانسته و مانع قرب الهي و معراج انسان مي داند . مي فرمايد :
“ پس اي عزيز . . . معلوم شد عقلاً و نقلاً اين وساوس شيطاني است . و اين خطرات از ابليس است كه اعمال ما را باطل و دل نا را از حق تعالي منصرف مي كند ، و شايد اين وسوسه در عمل قانع نشود ، و شاهكار خود را بكار برد و وسوسه در ديانت و عقايد شما ايجاد كند و به صورت دين شما را از دين خارج كند و اعمال و افعالي كه بايد بوسيله آنها بقرب الهي و معراج قرب حق تعالي را نائل شده بكلي ضايع و باطل كرده “.
“ وسوسه از اعمال شيطاني است “ .

7-5-4- غيبت
    امام «ره» غيبت كردن و گوش دادن به غيبت را حرام دانسته و باعث انتقال حسنات انسان به غيبت شونده مي داند . و مي فرمايد :
“ حسنات غيبت كن ، منتقل مي شود به نامه عمل كسي كه از او غيبت كرده و سيئات اين به نامه آن منتقل مي شود “ . “ چنانچه غيبت حرام است گوش كردن به آن نيز رفيق آن است در حرمت “ .
يا در همين زمينه مي فرمايد :
“ اين معصيت كبيره و اين مؤبقه عظيمه از مفسدات ايمان و اخلاق و ظاهر و باطن است “ .

7-5-6-عصبيت
امام خميني «ره» در مورد فردي كه داراي اين خصلت قلبي است مي فرمايد :
“ انسان داراي اين رذيله وقتي از عالم منتقل شد ، شايد خود را يكي از اعراب جاهليت ببيند كه نه ايمان به خداي تعالي دارد نه رسالت و نبوت معتقد است “.

7-5-7- دروغ
    دروغ هم يكي از رذايل اخلاقي مفسده اي است كه امام خميني «ره» بعنوان يك عامل از بين برنده ايمان ، از آن ياد كرده است .
و مي فرمايد :
“ گمان مي كنم كه دروغ ز مفاسد اعمالي است كه از بس شايع است ، قبحش بكلي از بين رفته ، ولي يك وقت تنبيه پيدا مي كنيم كه ايمان ، كه سرمايه حيات عالم آخرت است بواسطه ما رفته و خود ما نفهميديم “.
“ اين رذيله از اموري است كه عقل و نقل متضمن بر قبح و فسادش هستند و خود آن في نفسه از كبائر و فواحش است . . . علاوه براينها مفاسد و عقوبات اخروي آن بسيار است “ .

8- اعمالي كه از ديدگاه امام خميني «ره» موجب تكفير اعمال سيئه مي شوند .
در دين مبين اسلام اعمال و عواملي موجب مي شوند تا كردار سيئه آدمي بخشوده شده و تبديل به حسنات گردد . امام خميني «ره» نيز عواملي همچون توبه ، شفاعت و لطف و مرحمت الهي و . . . را از عواملي مي داند كه ويژگي پوشاندگي و تبديل سيئات به حسنات را دارا مي باشند .

8-1-توبه
امام خميني «ره» در خصوص توبه و نقش تكفيري آن مي فرمايد :
“ توبه اعمال زشت و گناهان گنهكار را معدوم مي كند . و پرونده سياه انسان با آب توبه شسته شود . به سختي ديگر اعمال ناپسند انسان كه در روز قيامت به صورت سگ مار و مور عقرب و ز قوم حميم و زنجيرهاي آتشين تجسم مي يابد ، در اثر توبه از بين مي رود “.
و يا مي فرمايد :
“ چون صور ملكوتيه اعمال به منزله وليده انسان ، بلكه بالاتر از آن است ، و حقيقت توبه و صبغه استغفار به منزله لعان است حق تعالي بواسطه غفاريت و سترش آن وليده ها را با لعان مستفر از او منقطع مي فرمايد “ .
و باز در هيمن رابطه مي فرمايد :
“ اگر با توبه صحيحه و استفار خالص از دنيا برويم ، اعمال ما را مستور مي داند يا اينكه از اعمال بكلي محجوب مي شوند “.

8-2-ايمان و عمل صالح
امام خميني «ره» در سخني ديگر از ايمان ، توبه و عمل صالح را باعث مبدل شدن سيئات به حسنات مي داند و مي فرمايد :
“ مردم مطلقاً به اعمال خود گرفتارند و مؤاخذ زشتيها هستند ، مگر آنهايي كه ايمان آورند و توبه از گناهان كنند و عمل صالح به جا آورند ، و اين سه در هر كس جمع شود رستگار و مورد الطاف خداوند است و در پيشگاه مقدس حق محترم است و سيئات و گناهان او مبدل به حسنات مي شوند “ .
“ كسي كه توبه كند و ايمان آورد و عمل نيكو بكند . آنها را تبديل مي فرمايد خداوند سيئاتشان را به حسنات “ .

استنتاج و ضمائم
1- استنتاج
    در فرآيند تحقيق شش سؤال براي رسيدن به اهداف مورد نظر طرح شد ، و با بيان مباني نظري و فكري كه همان قرآن كريم و احاديث و روايات پيامبر اسلام (ص) و ائمه اطهار (ع) مي باشند ، به اين نتيجه رسيديم كه عمل ، نقش اصلي و اساسي سعادت يا شقاوت انسان را بازي مي كند . در فصل چهارم ديدگاههاي امام خميني «ره» در خصوص اهداف و پاسخ دادن به سؤالات ارائه شد ، و بصورت موجز و مفيد خوشه بندي گرديند . اكنون نتيج اين پژوهش با توجه به نوع روش تحليل ارائه مي گردد.

1-1- اصالت عمل
    امام خميني «ره»  ملاك و معيار نيات ، افكار و ايمان و عمل و ظهور عيني آنها مي داند ، و معتقد است كه مردم مطلقاً به اعمال خود گرفتارند و حيات و عالم آخرت و زندگي و لذات و جهنم و بهشت نتيجه و حاصل اعمال انسان است . و سعادت انسان فقط در گروه عمل مي باشد و شعار و قول بي عمل هيچ منفعتي حتي اگر حب اهل بيت (ع) و ايمان به خداوند باشند بي فايده است . امام «ره» ايمان بدون عمل را مردود مي داند و اعلام مي كند ايمان ملازم با اظهار و عمل است . و كسي كه ايمانش او را وادار به عمل به اركان نكند در زمره منافقين به حساب مي آورد .

1-2-شروط اعمال صالح
    امام خميني «ره» براي اعمال صالح شروطي و خصوصيات ويژه اي قرار داده است كه مي توان به اخلاص در عمل ، نيت صادقانه ، رضاي خداوند ، تطابق اعمال با عقل و حكمت و فطرت و نفس انسان همخواني داشته باشد ولي معتقذ است كه اهميت اين اعمال به واسطه قصد و نيت صادقانه آنهاست ، و اعمال بايستي با عقل و موازين الهي و شريعت و ولايت مطابقت كنند ولي ولايت را شرط قبولي و صحت اعمال مي داند.
 
1-3- آثار اعمال از ديدگاه امام خميني «ره»
    امام خميني «ره» براي اعمال انسان آثار فردي ، اجتماعي  دردنيا و اصل و اساس زندگي اخروي در آخرت مي داند . از سوي اعمال را در همين دنيا موجب نوراني شدن دل و لذات معنوي در و يا اگر سيئه باشند باعث ظلماني شدن قلب و شقاوت انسان مي داند . و از سوي ديگر بهشت و تنعمات آن و جهنم و سختيهايش را فقط آثار ، نتيج و صور اعمال انسان به شمار مي آورد .

1-4-. احباط اعمال حسنه از ديدگاه امام خميني «ره»
    امام خميني «ره» مسائلي همچون نداشتن نيت صادقانه و قصد قربت و رضاي خداوند ، نفاق ، منت داشتن بر خداوند ، ريا ، دنيا گرايي ، عدم تطابق با شريعت و ولايت را باعث حبط اعمال حسنه و بي فايده شدن آنها مي داند .

1-5- تكفير اعمال سيئه
    از ديدگاه امام «ره» پاره اي از اعمال حسنه انسان مانند ايمان ، توبه ، شفاعت و اعمال صالحه ديگر باعث از بين رفتن آثار و نتايج اعمال سيئه در دل و بخشودگي در آخرت مي شوند .

نوشتن دیدگاه

* نمایش نظرات به منزله تائید آنها نمی‌باشد.
* مسئولیت نظر با کاربر می‌باشد.
* ایمیل فعال خود را وارد نمایید.
* در صورت امکان نام و شهرت خود را کامل وارد کنید.


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

درباره ما

تازه‌های کتاب

 کتاب «نخستین جرعه از این جام» میزبانی و قهرمانی تیم ملی فوتبال ایران در جام ملت های آسیا (۱۳۴۷-۱۹۶۸) را از زوایای سیاسی-اجتماعی و ورزشی با نگاهی تازه مورد کنکاش قرار داده است.
 شیمبار (شیم بار) جلگه گرمسیری شیمبار در شمال خوزستان واقع گردیده و تقریباً نزدیک به نقطه صفر مرزی بین استان خوزستان و چهار محال بختیاری قرار دارد. این منطقه گردشگری از توابع بخش چلو شهرستان اندیکا می باشد که در 45 کیلومتری شهر قلعه خواجه  و یکصد کیلومتری مسجدسلیمان و220 کیلومتری اهواز است.  
 «فراز و فرود ایل کیان ارثی با تاکید بر ظهور و سقوط محمدتقی خان بختیاری» عنوان کتابی است که توسط مصطفی علیزاده گل سفیدی به نگارش درآمده و آماده چاپ شده است. در این کتاب با استناد به منابع مختلف تاریخی به بررسی ایل کیان ارثی و روسای آن از دوره صفویه تا 50 سال پیش پرداخته و شامل 5 فصل به شرح ذیل است: